Je winkelmandje is leeg
door Jim Button 21 december 2022 6 min lees
Black Sabbath maakte naam met hun zelfbetitelde debuut, "Black Sabbath", uitgebracht op 13 februari 1970 maar de Brummey heren van Heavy Metal vonden echt hun groove met hun vierde album, "Vol. 4", uitgebracht op 25 september 1972.
De klassieke Black Sabbath-opstelling van Tony Iommi op gitaar, Geezer Butler op bas, Bill Ward op drums en Ozzy Osbourne op zang produceerde een klassiek album - maar niet zonder aanzienlijke input van Iommi. Toen de repetities in Birmingham begonnen, bracht de rest van de band de meeste tijd door in een lokale pub terwijl de gitarist van de band werd achtergelaten om de creatieve goederen te bedenken. Dus toen de beslissing werd genomen om naar LA te verhuizen (voornamelijk om kostenredenen), kon het hem vergeven worden dat hij dacht dat de dingen zouden verbeteren.
Maar drugs - met name cocaïne - hadden een sterke grip op de band op dit punt, zoals niet zo subtiel wordt aangetoond in de credits van "Vol. 4" ( "We wish to thank the great COKE-Cola Company of Los Angeles") en het nummer "Snowblind", waarin Ozzy het refrein fluistert, "cocaine!". In feite wordt er gezegd dat de band meer geld aan coke uitgaf tijdens de "Vol. 4"-sessies dan ze uitgaven aan het maken van het album zelf!
"We waren allemaal behoorlijk gekookt," zei Ozzy in een interview met Classic Rock magazine. "Dealers kwamen elke dag langs met cocaïne, Demerol, morfine, alles om de godvergeten hoek."
Iommi's kenmerkende geluid bereikte nieuwe hoogten op "Vol. 4", met zijn gedown-tuned powerchords, dissonante bends en uitgesproken trills die overladen zijn met harmonieken die overduidelijk zichtbaar zijn, naast lichtere akoestische momenten.
Maar Iommi's geluid had zijn wortels in het eerste album, de zelfbetitelde "Black Sabbath", waar zijn relatie met Gibson SGs op record begon...
Toen de hals-pickup van zijn Fender Stratocaster (de een die hij gebruikte tijdens zijn knipper-en-je-mist-stint in Jethro Tull, zoals featured in Rolling Stones' Rock & Roll Circus in 1968) het beukte tijdens de sessie, greep Iommi naar een gitaar die hij in 1967 in Birmingham had gekocht, een rechtshandige gitaar die linkshandige Iommi omgekeerd moest bespelen. Sindsdien is hij nauw verbonden met de futuristisch ogende bijl, die een hoeksteen werd van zijn klassieke geluid.
Later ruilde Iommi deze SG in voor een linkshandige SG, die bekend is geworden als "Monkey" vanwege de sticker van een aapje dat viool speelt die hij op het lichaam had geplakt.
Iommi's "Monkey" gitaar, een 1964 Gibson SG Special, werd gebruikt als zijn hoofdgitaar op Black Sabbath's tweede, derde en vierde albums: "Paranoid" (1970), "Master Of Reality" (1971) en "Vol. 4" (1972). De originele Gibson P90 in de bridge werd opnieuw opgewonden, en de hals-pickup werd vervangen door een custom "Simplux" P90-stijl hals-pickup opgewonden door John Birch - het doel was om de neiging van de Gibson-versie om te piepen met feedback te verminderen.
Birch heeft ook de frets afgevijld en een nul-fret toegevoegd, een nieuwe bridge gebouwd met Iommi's favoriete lichte snaargroottes in gedachten, en een laagje polyurethaanlak aan de hals toegevoegd om de speelbaarheid te verbeteren.
Iommi's beruchte ongeluk bij de fabriek waar hij in Birmingham werkte, resulterend in het verlies van de toppen van twee vingers op zijn rechter (fretting) hand, speelde een monumentale rol in het geluid dat hij ontwikkelde in Black Sabbath - en dus het hele metal genre.
Na zijn eigen kunstmatige vingertoppen te hebben gemaakt door een plastic fles te smelten en een deel van een leren jasje aan de uiteinden van de plastic stompjes te lijmen voor grip, bespeelde hij zijn gitaar met banjo-snaren omdat ze lichter waren dan de beschikbare gitaarsnaren op dat moment.
Vind de fuzz, boost en gain opties voor een zwaarder, meer doelbewust laag-getuned geluid.
Hoewel Black Sabbath's eerste twee albums in standaard stemming zijn opgenomen, tegen de tijd van "Vol. 4" stemde Iommi naar beneden naar C# om de spanning op zijn vingers te verminderen. Tegenwoordig doet iedereen het, maar toen was zijn doomy, laag-getunede riffage een gamechanger.
Iommi sloot een deal met mede-Brummey versterkerbedrijf Laney, die hem versterkers leverde van de tijd van Black Sabbath's eerste album tot eind jaren 80.
Tijdens zijn Laney-jaren veranderde Iommi zijn setup zelden, hoewel hij wel overstapte van de Laney LA 100 BL "pre-Supergroup" gebruikt op "Black Sabbath" en "Paranoid" naar (sommige bronnen zeggen) een Laney Klipp op "Master of Reality" en dan de Laney Supergroup van de tijd van de "Vol. 4"-sessies.
Volgens een interview uit 1974 (zoals door GuitarPlayer werd doorgegeven), gebruikte Iommi 6 Laney 4x12 kasten gevoerd door 4 100-watt EL34 versterkers gekanaliseerd door V-kabels in de "normale" uitgangen van de koppen te pluggen. Mooie setup!
Tony behaalde zoveel versterkerdrive als hij kon door de mids en highs op zijn versterkers op te draaien, maar het was Iommi's Treble Booster die het verschil maakte...
Iommi is beroemd om het gebruik van een Dallas Rangemaster Treble Booster, hoewel het niet zo bekend is dat het was gemodificeerd. Niemand - zelfs niet Tony zelf - weet echt de details van de mods, maar er zijn theorieën dat het was omgebouwd tot een full-frequency boost.
Iommi gebruikte de Rangemaster om zijn Laney versterkers te boosten tot 1979, toen het per ongeluk werd weggegooid door zijn tech, John Stillwell, tijdens de "Heaven and Hell"-sessies.
Dat is echt het enige pedaal dat Iommi op dit moment gebruikte, hoewel je hem gelinkt zult vinden aan de Tycobrahe Parapedal wah, die hij tegenkwam terwijl hij tourde in de vroege jaren '70.
De Tycobrahe Parapedal had twee afzonderlijke frequentiepieken van zijn unieke tweepot-ontwerp, en bevatte ook een dive-bomb effect. Iommi stelde de wah-sweep vaak in op een sweet spot en liet het daar voor een snijdend, mids-zwaar geluid.

Natuurlijk zal een Gibson SG met P90's je het dichtst bij Iommi's geluid brengen, hoe dan ook kun je een andere gitaar met P90's of zelfs wat low-output humbuckers gebruiken om je in de buurt te krijgen.
Er zijn ook een aantal signature gitaren van zowel Epiphone als Gibson beschikbaar, dus als je toegewijd bent aan het emuleren van Iommi's "Paranoid", "Master of Reality" en "Vol. 4" geluiden dan is het de moeite waard om ze te bekijken.
Originele Laney Supergroup versterkers zijn tegenwoordig behoorlijk duur, maar je kunt Laney's moderne recreaties ophalen, zoals de nieuwe Laney LA Studio. Als je zo accuraat mogelijk wilt zijn, hoe zit het met de LA 100 SM, een 100W handgewirede, point-to-point replica van de Supergroup met toegevoegde Master Volume.
Natuurlijk is er de Laney Black Country Customs TI Boost en Analogman Beano Boost, die beide zijn ontwikkeld met Iommi om zijn gemodificeerde Rangemaster te repliceren. Echter, zijn er alternatieve - en even impactvolle - Treble Booster-stijl pedalen, die karaktervolle boost bieden voor de preamp-fase van je versterker, waardoor je dat Iommi-achtige chunk krijgt wanneer je het koppelt met een '60's of '70s-stijl buizenversterker.
[product=signal-cheyne-oberon-germanium-boost]Handgemaakt in Frankrijk, The Oberon Germanium Boost bestaat uit een enkele knop en een 3-way toggle, waardoor het een eenvoudig maar effectief hulpmiddel is in je pedalboard arsenaal. Een ingebouwde charge pomp keert de polariteit van de voeding om, waardoor je moderne voeding goed samenwerkt met de old-school NOS germanium transistor.
[/product]
[product=drunk-beaver-hoverla]De Drunk Beaver Hoverla is een gloednieuwe release voor 2024. Het is een germanium Rangemaster Treble Booster-stijl pedaal met instelbare bias en impedantie-controles, waardoor je het perfecte geluid kunt instellen ongeacht je pickups."Doet geweldige dingen met bijna elke fuzz en gain pedaal waarvoor het wordt geplaatst" - Guitar Pedal X[/product]
[product=formula-b-fuzz-rangers]
De Formula B Fuzz Rangers neemt twee iconische circuits en sluit ze in een prachtig afgewerkte chassis met vintage-stijl controles. Met de optie om de Fuzz of Boost onafhankelijk te laten draaien, is het een ongelooflijk flexibel pedaal voor je pedalboard, maar waar het interessant wordt is dat er een toggle is om de richting van het signaal in te stellen. Je kunt kiezen of je de Boost in de Fuzz laat draaien, of andersom. De resultaten verschillen dramatisch...
[/product]
door Leigh Fuge 03 november 2026 11 min lees
Toen John Frusciante in 1998 terugkeerde bij de Red Hot Chili Peppers, hielp hij een van de meest geprezen periodes uit de geschiedenis van de band binnen te slepen...
door Leigh Fuge 16 oktober 2026 6 min lees
De gitaren, versterkers en effecten achter Iron Maidens Somewhere in Time (1986) – van de custom Jackson superstrat tot de Gallien-Krueger 250ML.
door Leigh Fuge 17 september 2026 8 min lees
Duik diep in Josh Homme's gitaaruitrusting en sound op Queens of the Stone Ages' pocket rocket-release uit 2002, Songs for the Deaf.