Je winkelmandje is leeg
door Leigh Fuge 19 juni 2025 9 min lees
Heel weinig albums hebben zo'n indruk achtergelaten op de geschiedenis van de opgenomen muziek als Abbey Road.
Het werd opgenomen en uitgebracht in september 1969 en was het laatste Beatles-album dat werd opgenomen (hoewel Let It Be technisch gezien later, in 1970, werd uitgebracht, maar in januari 1969 werd opgenomen).
Voor veel toegewijde Beatlesfans toonde dit album de band op het toppunt van hun technische en muzikale kunde. Hoewel Paul McCartney op dat moment veel van de muzikale koers van de band bepaalde, kunnen de bijdragen van John Lennon niet worden overgeslagen.
In dit artikel gaan we kijken naar de gitaren, versterkers, studiogimmicks en experimentele technieken die Lennon gebruikte tijdens de sessies in EMI Studios, die een van de beste albums ooit opgenomen hebben gecreëerd.

De EMI TG12345 Mk I-opnametafel die door The Beatles werd gebruikt in Abbey Road Studios om hun baanbrekende album, Abbey Road, in 1969 op te nemen. Bronvermelding: Guy Bell / Alamy Stock Photo
Tijdens de Abbey Road-sessies gebruikte Lennon een verscheidenheid aan gitaren, maar er zijn een handvol iconische gitaren die hebben geholpen zijn gitaarspel op de opname vorm te geven.
Van alle gitaren die met John Lennon worden geassocieerd, is zijn Epiphone Casino uit 1965 met natuurlijke afwerking misschien wel de meest iconische. De Casino is een volledig holle ES-stijl gitaar, uitgerust met P90-pickups. Deze gitaar begon zijn leven als een sunburst Casino, maar Lennon liet de afwerking ergens in 1968 verwijderen in een poging om wat extra resonantie uit de gitaar te halen.
Lennon bleef vaak op de hals-pickup zitten, met de toonregelaar iets naar beneden gedraaid voor zijn belangrijkste ritmetones. Dit creëerde een donkerdere, houtachtige klank.
Een opmerkelijk moment voor de Epiphone Casino is het hoofdmotief van het nummer "Come Together". De rauwe, agressieve klank werd gecreëerd door de gitaar rechtstreeks in de mengtafel te pluggen. Dit creëerde een zeer direct geluid met een harde clipping.
De Casino verscheen ook op andere nummers door het album, waaronder "Polythene Pam" en "Mean Mr Mustard". Omdat de Casino zo'n veelzijdig instrument was, kon hij alles dekken, van licht gestreumd clean akkoorden tot agressieve hardrockriffen.

De laatste live-optreden van The Beatles op het dak van het Apple-hoofdkantoor, 3 Saville Row, Londen, op 30 januari 1969. John Lennon speelt zijn Epiphone Casino. Bronvermelding: Trinity Mirror / Mirrorpix / Alamy Stock Photo
Hoewel John Lennon achter sommige van de meest iconische gitaarklanken van de Beatles-discografie stond, staat hij evenzeer bekend om zijn vaardigheden op de akoestische gitaar. Het Abbey Road-album is geen uitzondering - het zit boordevol iconische akoestische momenten van Lennon.
De akoestische gitaar die op dit album werd gebruikt, en de akoestische gitaar die het meest met John wordt geassocieerd, is de Gibson J-160E. Deze gitaar is een akoestische gitaar, maar met een single-coil pickup gemonteerd aan het einde van de toets. Deze akoestische gitaar werd gedurende het grootste deel van de vroege opnames van de band gebruikt, maar was tijdens de Abbey Road-sessies nog steeds een vast onderdeel van Lennons arsenaal.
Om die strakke, middenfrequente rijke akoestische klank te krijgen die je op zoveel Beatles-opnames hoort, moet je het voorbeeld van Lennon volgen en de gitaar bespellen met flatwound-snaren. Flatwounds verminderen de helderheid en het jangle-effect en geven je een warmere, voller klank.
De scherpzinnige Beatlesfans zullen zich afvragen waarom er een basgitaar in de uitrusting van John Lennon staat, aangezien iedereen weet dat Paul McCartney de basverantwoordelijkheden voor de band op zich nam. Tijdens de Abbey Road-opnamesessie droeg Lennon echter wel degelijk bij aan een deel van de activiteit in de lagere registers.
Hij speelde onder meer een Fender Bass VI op de nummers "Sun King" en "Mean Mr Mustard" voor een reeks overdubbingen.
De Bass VI is een basgitaar met zes snaren die vergelijkbaar is met wat we tegenwoordig een baritongitaar zouden noemen. Hij heeft een schaal van 30 inch en de breedte en dikte van de hals lijken meer op die van een elektrische gitaar dan op die van een typische basgitaar. Hij heeft een veel smallere snaarafstand. Hij is gestemd van E naar E, net als een gewone gitaar, maar dan een octaaf lager.
Vanwege zijn formaat heeft hij een zeer kenmerkende klank met meer bite in het hoog dan je normaal gesproken van een gewone 4-snarige basgitaar zou krijgen.
Lennon is ook goed gedocumenteerd terwijl hij de Fender Bass VI bespeelt tijdens de Let It Be-sessies, zoals te zien in de baanbrekende Get Back-documentaire.
Voor een album dat zo monumentaal is als Abbey Road, kun je zeker verwachten dat het enkele iconische gitaarklanken levert.
Om deze klanken te bereiken, gebruikte John Lennon slechts 2 hoofdzakelijke versterkers:
Als je aan The Beatles denkt, is het moeilijk om je niet voor te stellen dat ze Vox AC30's gebruikten. Vox-versterkers waren sinds de beginjaren een vast onderdeel van de backline van de band, en hoewel ze de jaren heen langzaam andere versterkers hebben geïntroduceerd, was de door EL84-buizen aangedreven Britse chime van de AC30 nog steeds het belangrijkste element van de ritmetoon van John Lennon.
Lennon was absoluut geen speler die op hoog gainniveau speelde; hij vertrouwde op de natuurlijke poweramp-breakup van de versterker wanneer deze werd gepusht om zijn kenmerkende gitaarklanken te bereiken.
Omdat de AC30 een veelzijdige versterker is en gemakkelijk op te nemen is wanneer hij wordt gecombineerd met diverse studiocompressors en EQ's, werd hij een van de belangrijkste elementen die op het album werden gebruikt.
Tegen het einde van de jaren zestig waren The Beatles begonnen te experimenteren met een meer Amerikaanse benadering van gitaarklank, wat betekende dat ze voor cleaner versterkers kozen met minder middenfrequenties en meer headroom.
Je kunt de Fender Twin in actie horen op het nummer "I Want You (She's So Heavy)", dat - in combinatie met Lennons Epiphone Casino - de opvallende, kristalheldere, sterk gecomprimeerde klanken leverde.
De Twin Reverb heeft een ingebouwd vibrato-circuit dat gebruikt zou zijn geweest voor diverse psychedelische gitaarklanken. Hoewel er geen specifieke verwijzing is naar het gebruik van het vibrato-circuit op Abbey Road, is het zeer waarschijnlijk dat het op een of andere manier een rol heeft gespeeld.
Aangezien dit in het einde van de jaren zestig was, was er geen enorm aanbod aan gitaarpedalen beschikbaar. De meeste effecten die je hoort in opnames uit deze periode werden gecreëerd door diverse opnametechnieken toe te passen in plaats van effectenunits.
Een modulatie-effect dat op talloze Beatles-hits verscheen, was de Leslie roterende luidspreker, en het was een kenmerkend Lennon-geluid op het album Abbey Road.
De Leslie-luidspreker was oorspronkelijk ontworpen voor Hammond-orgelspelers, maar werd later door gitaarspelers overgenomen als modulatie-instrument.
Lennon plugte zijn Casino of zijn J-160E vaak rechtstreeks in de mengtafel en stuurde het signaal vervolgens weer terug naar de Leslie, wat een zeer unieke klank oplevert zoals te horen op het nummer "Because".

Deze originele Fairchild 660 compressor stond op Reverb voor een verbijsterende £34.729,90. Bronvermelding: CPM's Boutique / Reverb
Tijdens de sessies werden compressoren ook gebruikt als klankvormgevende instrumenten voor gitaarpartijen. De compressorunits waar John Lennon zijn voorkeur naar uitgingen waren de Fairchild 660 en de Chandler RS124 Limiter.
De Fairchild 660 was Lennons favoriete compressor voor zijn DI-gitaaropnames. Deze compressor staat bekend om zijn zeer punchy klank die toch wat natuurlijke dynamiek behoudt. Wanneer hij werd gecombineerd met de overdriven preamps van de mengtafel, creëerde hij die herkenbare Lennon-gitaarklank van deze periode.
Wanneer hij meer ritmische en gestreunde partijen speelde, gebruikte Lennon de RS124 Limiter om de partijen samen te lijmen en de attack iets af te ronden. Het is onbekend of hij de RS124 gebruikte voor DI-gitaarpartijen of voor die die met een microfoon werden opgenomen, maar hij gebruikte deze limiter doorgaans om pieken in de ritmische partijen af te ronden, zodat ze beter in de mix pasten.
Door het ontbreken van de verscheidenheid aan muzikale apparatuur die we tegenwoordig tot onze beschikking hebben, werden bands en studio-engineers in het einde van de jaren zestig gedwongen om buiten de gebaande paden te denken om unieke gitaarklanken te creëren. Daarom experimenteerde The Beatles met een reeks opnametechnieken om verschillende klanken te creëren:
DI ("direct injection") is een methode waarbij de gitaar rechtstreeks in een mengtafel wordt geplugd zonder gebruik van een microfoon of gitaarversterker. Dit stelt je in staat om de directe, onbeïnvloede klank van de gitaar en zijn pickups via de preamp van de mengtafel te horen.
Lennons DI-gitaarpartijen werden bewerkt met de Fairchild 660 compressor en de RS124 limiter, samen met eventuele overdrive die uit de preamp-sectie van de mengtafel kwam.
Het opnemen van een gitaar op deze manier produceerde een zeer unieke klank, zoals te horen op het nummer "Come Together", dat een zeer droge en close klank heeft met absoluut nul ruimte eromheen.

Als je op zoek bent naar een deel van die klassieke John Lennon-klanken uit het Abbey Road-tijdperk, maar je nog niet helemaal klaar bent om in het vintage-gitaar-konijnenhol te duiken, dan is het goede nieuws dat je er dichtbij kunt komen met een vrij redelijk budget en die klassieke klanken kunt vastleggen zonder je bankroet te laten gaan.
De gitaar waarmee Lennon uit deze periode het meest wordt geassocieerd, moet wel de Epiphone Casino zijn. Hoewel een vintage Epiphone Casino je een rekening van bijna 10 duizend dollar zal kosten, kun je nog steeds een moderne productie van de Casino bemachtigen voor ongeveer 5% van die totale waarde.
Epiphone produceerde voorheen ook de Epiphone EJ-160E, die gebaseerd was op Lennons trouwe Gibson J-160E. Deze is momenteel niet beschikbaar in de kerncatalogus, maar je kunt ze vaak voor goede prijzen op de tweedehandsmarkt vinden.
De Vox AC30 was altijd een integraal onderdeel van de Beatles-klank, en hoewel vintage modellen uit de jaren zestig astronomische bedragen opbrengen, produceert Vox deze versterker nog steeds tot op de dag van vandaag met prijzen die in het VK onder de £1.000 beginnen.
Vox biedt ook kleinere variaties hiervan aan, zoals de Vox AC10 of AC15, die je nog steeds die Vox-klank geeft in een kleiner, buisgedreven formaat.
Tijdens de opnames van Abbey Road kwam het grootste deel van de gitaareffecten van het manipuleren van bandrecorders, of van outboard-apparatuur - deze items zijn echter niet bijzonder praktisch om op een klein pedalenbord te gebruiken.
Veel merken bieden tegenwoordig gitaarpedalen in tape-echo-stijl aan die gebruikt kunnen worden om een deel van de klassieke tape-onvolkomenheden na te bootsen. Bekijk de TC Electronic Gauss Tape Echo of de NUX NDD-7 Tech Echo.
Je kunt ook die klassieke Fairchild 660 compressor-klank in pedaalvorm krijgen dankzij de J Rockett Airchild Six Sixty. Hiermee kun je die punchy Lennon-stijl ritmetonen krijgen.
[product=nobels-del-mini-delay]
De DEL-Mini is een 3-in-1 stereo delay-pedaal dat Tape-, Analoog- en Digitale modi aanbiedt in een compact formaat. De Tape-modus komt compleet met wow en flutter-effecten, terwijl je op de bovenkant van het pedaal 2 kleine schakelaars vindt om te kiezen tussen mono- en stereo-werking, en true of buffered trails bypass-modi. Indrukwekkend!
[/product]
[product=signal-cheyne-echoflow]
De Signal Cheyne Echoflow is een tape-stijl delay met aanpasbare modulatie voor een authentieke tape-vibe. Naast de externe bediening bevat het 2 interne dipswitches: één om de klankkleur tussen helder en donker aan te passen, en één om het droge signaal uit te schakelen voor een volledig natte delay-klank.
[/product]
[product=bleak-district-electric-tapescape]
De Tapescape is een dubbel-voetpedaal gemoduleerde delay-pedaal met expression-pedaal-ingang, die alle organische eigenaardigheden genereert die worden geassocieerd met tape-delays van weleer - maar met veel meer gaande onder de motorkap. Met 7 bedieningsknoppen, 4 omzetschakelaars en een heleboel interne dipswitches, is dit mogelijk de enige tape-stijl delay (of zoals Phil het noemt, "Magnetic Ambience Generator") die je ooit nodig zult hebben!
[/product]
[product=signal-cheyne-b6k-parallel-compressor]
De Signal Cheyne B6K Parallel Compressor is een studio-grade OTA compressor met een uitgebreide suite van bedieningselementen, waaronder een interne pre-compressie signaaluitschakeling om clipping te voorkomen. Ga van een altijd-aan subtiele sustainer naar volledige squash dankzij zijn parallelle droge blend-circuit.
[/product]
Bronvermelding hoofdafbeelding: Deyan - stock.adobe.com
door Leigh Fuge 03 november 2026 11 min lees
Toen John Frusciante in 1998 terugkeerde bij de Red Hot Chili Peppers, hielp hij een van de meest geprezen periodes uit de geschiedenis van de band binnen te slepen...
door Leigh Fuge 16 oktober 2026 6 min lees
De gitaren, versterkers en effecten achter Iron Maidens Somewhere in Time (1986) – van de custom Jackson superstrat tot de Gallien-Krueger 250ML.
door Leigh Fuge 17 september 2026 8 min lees
Duik diep in Josh Homme's gitaaruitrusting en sound op Queens of the Stone Ages' pocket rocket-release uit 2002, Songs for the Deaf.